'Amerikanen willen dat Europa toon matigt over Rusland'
vandaag, 09:23
Europese NAVO-landen moeten, wat het Amerikaanse ministerie van Defensie betreft, hun toon over de Russische dreiging matigen. Dat zeggen bronnen tegen persbureau Reuters. Volgens het Pentagon ondermijnen sommige uitspraken van Europese leiders de veiligheid van het militaire bondgenootschap.
In gesprekken met de Verenigde Staten zouden onder meer Letland, Estland en Litouwen - die grenzen aan Rusland - te horen hebben gekregen dat politici de Russen niet moeten provoceren met hun uitspraken. Het is niet duidelijk of naast de Baltische staten ook andere landen een dergelijk verzoek vanuit de VS hebben gekregen.
Achter gesloten deuren zou de Amerikaanse onderminister Colby van Defensie hebben gezegd dat het niet helpt als Europese leiders Rusland publiekelijk "een rat in het nauw noemen". Hij verwijst daarbij vermoedelijk naar een uitspraak van de Estse premier Michal, waarin hij de Russische president Poetin zo omschreef.
Artikel 5
Ondertussen klinkt vanuit Europa een ander geluid. De Baltische staten zouden de Russische dreiging juist kleiner hebben laten lijken dan die in werkelijkheid is, zegt een Europese functionaris tegen Reuters.
Hij verwijst daarbij naar artikel 5 van de NAVO dat door Rusland op de proef wordt gesteld. Dat artikel stelt dat een aanval op één NAVO-land een aanval op allemaal is. In de Baltische staten vonden afgelopen jaren tientallen sabotageacties plaats die door veiligheidsdiensten worden gelinkt aan Rusland.
Het Pentagon zegt daar verder niets over. Het Amerikaanse ministerie wil verder ook niets kwijt over de gesprekken die het heeft gehad met de Baltische staten, omdat het volgens de Amerikanen om privégesprekken gaat. Wel zouden de gesprekken niet onvriendelijk zijn geweest.
Ruslandstrategie
Het verzoek vanuit de VS laat zien hoe NAVO-landen worstelen met de hybride oorlog met Rusland. Europese veiligheidsdiensten waarschuwen voor toenemende agressie.
Sommige Europese politici vinden dat het bondgenootschap de Russische agressie zo veel mogelijk moet benadrukken. Zij denken dat het blijven benoemen van de agressie de steun aan Oekraïne kan versterken. Kiezers moet weten hoeveel financiële en militaire steun Oekraïne nodig heeft om draagvlak onder de bevolking te behouden, is het idee.
Andere bestuurders zeggen juist dat het benadrukken van de Russische agressie Moskou in de kaart speelt. Volgens hen zaaien politici met hun uitspraken angst onder de Europese bevolking, wat de steun voor Oekraïne juist kan ondermijnen. Kiezers die geen escalatie met Rusland willen, zouden in toekomstige verkiezingen op politieke partijen stemmen die geen of minder steun voor Oekraïne willen.
Amerikaanse toenadering tot Rusland
Het verzoek vanuit de VS komt op het moment dat de relatie tussen Oekraïne en de VS in korte tijd weer flink is verslechterd. Trump en de Oekraïense president Zelensky kregen ruzie, nadat de VS sancties tegen Rusland had opgeschort en een dieseldeal met dat land sloot. Trump zei vervolgens dat Zelensky plaats zou moeten maken voor een nieuwe leider.
De Amerikaanse druk op Oekraïne houdt aan. Het Oekraïense leger zou op dringend verzoek van Trump tijdelijk zijn gestopt met het uitvoeren van luchtaanvallen op Russische olieraffinaderijen.