Brand Crans-Montana lijkt door ijsfonteinen ontstaan
vandaag, 07:28
De verwoestende cafébrand in het Zwitserse Crans-Montana is mogelijk ontstaan door het afsteken van zogenoemde ijsfonteinen. De Franse tv-zender BFMTV heeft twee foto's gepubliceerd waarop mensen te zien zijn die champagneflessen met brandende fonteinen omhoog houden.
Op een van die foto's is te zien dat het plafond daarboven vlam vat. Het vuur verspreidde zich razendsnel. Dat wijst erop dat er mogelijk brandbaar materiaal in het plafond zat. Duidelijk is dat het vuur zich in zeer korte tijd verspreidde.
Bij die brand zijn rond de 40 bezoekers omgekomen en 115 mensen gewond geraakt. Veel gewonden zijn er slecht aan toe. Zo liggen in het universiteitsziekenhuis van Lausanne 13 slachtoffers van wie het lichaamsoppervlak voor meer dan 60 procent is verbrand.
Vaste klant
De brand brak rond 01.30 uur uit in de kelder van Le Constellation. De beginnende brand veranderde vrijwel onmiddellijk in een vuurzee. Volgens getuigen was er maar één trap naar boven waarlangs de bezoekers konden ontsnappen.
De Nederlandse Stefan woont al bijna zijn hele leven in Crans-Montana. "Ik was een vaste klant", zegt hij. "Het was echt een plek waar jongeren tussen de 18 en 22 jaar naartoe gingen. Iedereen van onze leeftijd kwam daar."
Hij was er zelf nog op oudjaarsdag om met zijn vrienden zijn verjaardag te vieren. "Een dag voor Nieuwjaar ben ik jarig en toen hebben we er ook nog gezeten. Dus het is echt heftig om het zo te zien. En dan ga je wel denken, woh. Als ik nog een extra bacootje had besteld zat ik daar ook nog."
Een trap
Stefan bevestigt dat er maar één uitweg uit de kelder was. Die uitweg was de trap die naar de begane grond leidde. "Als je driehonderd man via een trap moet evacueren is dat heel moeilijk. Je weet niet hoe het is gebeurd, hoe de mensen hebben gereageerd. Er is natuurlijk paniek."
Inwoners over de paniek die uitbrak:
"Dit is een nationale ramp voor Zwitserland en het kanton Wallis", zegt Edmond Cocquyt uit Gent. Hij komt al 30 jaar in Crans-Montana en was er gisteren ook, met zijn gezin. Ze hadden een appartement gehuurd tegenover het café.
"Ik kwam juist van een ander café en zag de lijken op straat liggen. Dat was voor mijn deur en daar zag ik de witte lakens van de dode mensen en de aluminiumdekens van mensen die brandwonden hadden. Er was totale chaos. Je zag mensen van wie vingers ontbraken. Mensen die volledig verbrand waren. Wat het ergste was, was het schreeuwen. Het schreeuwen van jonge meisjes van de pijn op het moment dat ze op brancards werden geheven Dat schreeuwen ging door merg en been. En het duurde maar en duurde maar, uren aan een stuk."
Ook Cocquyt zegt dat er vanuit de kelder maar een trap naar boven was. "Er was maar een uitgang en dat is vrij bizar. Zwitserland stelt hoge eisen aan alles. Dat ze zoiets hebben toegelaten is vrij bizar. In België moet een keldercafé altijd uit twee uitgangen hebben. Waarschijnlijk is dat in Zwitserland ook zo maar is er iets misgegaan. Ze gaan dat op het bot onderzoeken. Ze willen weten wat er hier gebeurd is en wie er schuldig is."
Cocquyt hoorde dat in Zwitserland champagne, cava of spumanten vaker met vuurwerk wordt geserveerd. "Zwitserland is ongelofelijk duur. Dus als je dan champagne koopt per fles à 200-300 euro, dan krijg je daar wat vuurwerk bij. En schijnbaar heeft dat de brand veroorzaakt.
Aanbod uit Nederland
De drie Nederlandse brandwondencentra - in Beverwijk, Rotterdam en Groningen - hebben Zwitserland hulp aangeboden om slachtoffers van de cafébrand in Crans-Montana op te vangen.
Zwitserland is nog niet op het Nederlandse aanbod ingegaan. "De Zwitsers bekijken of het nodig is om van het aanbod gebruik te maken", zegt Eelke Bosma van het Brandwondencentrum in Groningen.
Toch is besloten om vast met voorbereidingen te beginnen. "Omdat er zo veel slachtoffers zijn, is het al vrij snel zo dat de capaciteit voor medische zorg wordt overspoeld. Dus hebben we gisteren geïnventariseerd hoe veel patiënten we kunnen overnemen zonder de acute capaciteit voor de Nederlandse zorg in gevaar te brengen."
De inventarisatie heeft opgeleverd dat er zes bedden beschikbaar zijn voor de slachtoffers in Zwitserland. Bosma vindt het logisch dat Zwitserland eerst naar de omringende landen kijkt, ook vanwege de reisafstand. "Waar het ons om gaat is dat deze patiënten de best mogelijke zorg krijgen. Dus als wij een bijdrage kunnen leveren doen we dat graag."
Fransen
President Macron zegt dat Franse ziekenhuizen gewonden zullen opnemen. Zeker zes Fransen raakten gewond, acht worden er nog vermist. De kans is groot dat ze zijn omgekomen. De identificatie van de doden verloopt moeizaam, omdat veel van hen volledig zijn verbrand. DNA- en gebitsonderzoek moet uitwijzen wie ze zijn.
Voor zover bekend zijn er geen Nederlanders omgekomen of gewond geraakt.